ประกันรถยนต์ภาคบังคับ และ ประกันภาคสมัครใจ คืออะไร ต่างกันอย่างไร?
OOHOO Team · 8 ก.ย. 2026 · อ่าน 12 นาที
ดำเนินการโดย ASN Broker นายหน้าวินาศภัย ว00027/2548

คำตอบสั้น ๆ คือ ประกันภาคสมัครใจคือประกันรถยนต์ที่เจ้าของรถเลือกทำเพิ่มจากประกันภาคบังคับ (พ.ร.บ.) เพื่อคุ้มครองตัวรถของคุณ รถและทรัพย์สินของคู่กรณี ส่วน พ.ร.บ. คุ้มครองเฉพาะคนที่บาดเจ็บหรือเสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถ ไม่คุ้มครองรถหรือทรัพย์สินใด ๆ ความคุ้มครองจริงของประกันภาคสมัครใจเป็นไปตามชั้นและเงื่อนไขกรมธรรม์ที่คุณเลือก
บทความนี้สรุปในหน้าเดียวว่า ประกันภัยภาคสมัครใจต่างจาก พ.ร.บ. ตรงไหน แต่ละชั้นคุ้มครองอะไร เลือกชั้นให้ตรงกับรถของคุณยังไง และเบี้ยคิดจากอะไร ถ้าอยากเห็นตัวเลขของรถคุณเลย เช็คเบี้ยประกันภาคสมัครใจของรถคุณ ได้ก่อนอ่านต่อ
ประกันภัยภาคสมัครใจ คืออะไร ใครควรทำ
ประกันภัยภาคสมัครใจคือประกันรถยนต์ที่กฎหมายไม่ได้บังคับ เจ้าของรถตัดสินใจทำเองเพื่อปิดความเสี่ยงที่ พ.ร.บ. ไม่ครอบคลุม ได้แก่ ค่าซ่อมรถของคุณ ค่าซ่อมรถและทรัพย์สินของคู่กรณี และความรับผิดต่อชีวิตร่างกายของบุคคลภายนอกในวงเงินที่สูงขึ้น ทั้งหมดอยู่ในวงเงินและข้อยกเว้นที่กรมธรรม์กำหนด
คนที่ควรมีประกันภัยภาคสมัครใจคือเจ้าของรถที่ยังใช้งานอยู่จริง เพราะถ้าเกิดอุบัติเหตุแล้วคุณเป็นฝ่ายผิด สิ่งที่ พ.ร.บ. จ่ายคือค่ารักษาพยาบาลของคนที่บาดเจ็บเท่านั้น ค่าซ่อมรถของคู่กรณีและรถของคุณต้องออกเองทั้งหมด ประกันภาคสมัครใจจึงเป็นตัวกำหนดว่าวันที่เกิดเหตุ คุณต้องจ่ายเองมากน้อยแค่ไหน ดูภาพรวมแผนประกันภัยภาคสมัครใจทุกชั้นได้ที่หน้าประกันรถยนต์ของ OOHOO.io
ประกันภาคบังคับ (พ.ร.บ.) กับประกันภาคสมัครใจ ต่างกันอย่างไร
พ.ร.บ. กับประกันภาคสมัครใจไม่ใช่ตัวเลือกที่ต้องเลือกอย่างใดอย่างหนึ่ง แต่เป็นสองชั้นของความคุ้มครองที่ทำงานคนละหน้าที่ พ.ร.บ. เป็นพื้นฐานที่กฎหมายกำหนดให้รถทุกคันต้องมี ส่วนประกันภาคสมัครใจเป็นชั้นที่คุณเติมเข้ามาเพื่อปิดความเสี่ยงส่วนที่เหลือ
พ.ร.บ. (ประกันภาคบังคับ)
- กฎหมายบังคับไหม: บังคับตาม พ.ร.บ.คุ้มครองผู้ประสบภัยจากรถ พ.ศ. 2535 รถทุกคันต้องมีจึงจะต่อภาษีประจำปีได้
- คุ้มครองใคร: คนที่ประสบภัยจากรถ ทั้งผู้ขับขี่ ผู้โดยสาร และบุคคลภายนอก
- คุ้มครองอะไร: ค่ารักษาพยาบาล และค่าชดเชยกรณีทุพพลภาพหรือเสียชีวิต ตามวงเงินที่ คปภ. กำหนด (กรณีเสียชีวิตหรือทุพพลภาพถาวรสิ้นเชิง สูงสุด 500,000 บาทต่อคน)
- ไม่คุ้มครองอะไร: ตัวรถและทรัพย์สินทุกชนิด ไม่ว่าของคุณหรือของคู่กรณี
- เบี้ยประกัน: อัตราคงที่ตามประเภทรถ กำหนดโดย คปภ. ทุกบริษัทเท่ากัน
ต่อหรือซื้อประกันรถยนต์ภาคบังคับ พ.ร.บ.ออนไลน์ได้ที่หน้า พ.ร.บ. ของ OOHOO.io
ประกันภาคสมัครใจ
- กฎหมายบังคับไหม: ไม่บังคับ เจ้าของรถเลือกทำเอง (รถที่ยังผ่อน ไฟแนนซ์มักกำหนดให้ทำชั้น 1 ตามสัญญา)
- คุ้มครองใคร: คู่กรณีและบุคคลภายนอก รถของคุณ (ตามชั้น) และผู้ขับขี่กับผู้โดยสารตามที่กรมธรรม์ระบุ
- คุ้มครองอะไร: ค่าซ่อมรถคู่กรณีและทรัพย์สินที่เสียหาย ค่าซ่อมรถของคุณ รถหาย ไฟไหม้ น้ำท่วม ความรับผิดต่อบุคคลภายนอก และความคุ้มครองเพิ่มเติม เช่น อุบัติเหตุส่วนบุคคล ค่ารักษาพยาบาล ประกันตัวผู้ขับขี่ ตามชั้นและเงื่อนไขกรมธรรม์
- ไม่คุ้มครองอะไร: ขึ้นอยู่กับชั้นที่เลือกและข้อยกเว้นในกรมธรรม์ เช่น ชั้น 3 ไม่คุ้มครองตัวรถของคุณ
- เบี้ยประกัน: เบี้ยจริงขึ้นอยู่กับชั้น รุ่นรถ อายุรถ ผู้ขับขี่ ประเภทการซ่อม และบริษัทที่เลือก แต่ละบริษัทคิดไม่เท่ากัน
ประกันภัยภาคสมัครใจมีกี่ชั้น คุ้มครองอะไรบ้าง
ประกันภัยภาคสมัครใจแบ่งเป็นชั้น 1, 2+, 2, 3+ และ 3 ทุกชั้นคุ้มครอง "คู่กรณี" เหมือนกัน คือความรับผิดต่อชีวิต ร่างกาย และทรัพย์สินของบุคคลภายนอก สิ่งที่ทำให้แต่ละชั้นต่างกันคือ "รถของคุณเอง" ได้รับความคุ้มครองในกรณีไหนบ้าง สรุปด้านล่างใช้เลือกชั้นเท่านั้น วงเงินคุ้มครองแต่ละรายการต่างกันตามแผนของแต่ละบริษัท และเป็นไปตามเงื่อนไขกรมธรรม์
ชั้น 1 คุ้มครองรถของคุณแทบทุกกรณี
- ชนกับยานพาหนะทางบก ระบุคู่กรณีได้: คุ้มครอง
- ชนโดยไม่มีคู่กรณี เช่น ชนเสา ตกข้างทาง ถูกเฉี่ยวแล้วหนี: คุ้มครอง
- รถหาย ไฟไหม้: คุ้มครอง
- น้ำท่วม ภัยธรรมชาติ: คุ้มครองตามเงื่อนไขแผน
ชั้น 1 เหมาะกับรถใหม่ รถที่ยังผ่อน และรถที่ใช้งานทุกวันในเมือง สิ่งที่ต้องอ่านให้ครบในแผนชั้น 1 คือ ทุนประกันของตัวรถ ประเภทการซ่อม (ซ่อมอู่หรือซ่อมห้าง) และค่าเสียหายส่วนแรกที่คุณต้องร่วมจ่ายในบางกรณี เพราะสามอย่างนี้ทำให้แผนชั้น 1 สองแผนที่ชื่อเหมือนกันต่างกันได้มาก
ชั้น 2+ คุ้มครองรถของคุณเมื่อชนแบบมีคู่กรณี บวกรถหายไฟไหม้
- ชนกับยานพาหนะทางบก ระบุคู่กรณีได้: คุ้มครอง
- ชนโดยไม่มีคู่กรณี: ไม่คุ้มครอง
- รถหาย ไฟไหม้: คุ้มครอง
- น้ำท่วม: บางแผนมีให้ ต้องเช็คเงื่อนไขแผน
ชั้นนี้เป็นจุดสมดุลที่คนต่ออายุประกันจำนวนมากเลือกเมื่อรถเริ่มมีอายุและมูลค่าลดลง เราเทียบสองชั้นนี้ไว้ละเอียดใน ประกันชั้น 1 vs ชั้น 2+ คุ้มครองต่างกันตรงไหน เทียบเบี้ย
ชั้น 3+ คุ้มครองรถของคุณเฉพาะชนแบบมีคู่กรณี
- ชนกับยานพาหนะทางบก ระบุคู่กรณีได้: คุ้มครอง
- ชนโดยไม่มีคู่กรณี: ไม่คุ้มครอง
- รถหาย ไฟไหม้: ไม่คุ้มครอง
- น้ำท่วม: ส่วนใหญ่ไม่คุ้มครอง
เบี้ยของชั้น 3+ เบาลงจากชั้น 2+ เหมาะกับรถที่มีอายุมาก ใช้งานน้อย และจอดในที่ปลอดภัย
ชั้น 3 คุ้มครองเฉพาะคู่กรณี ไม่คุ้มครองรถของคุณ
ชั้น 3 คุ้มครองเฉพาะความรับผิดต่อบุคคลภายนอก ทั้งชีวิต ร่างกาย และทรัพย์สินของคู่กรณี ไม่คุ้มครองตัวรถของคุณจากการชน รถหาย หรือไฟไหม้ เป็นชั้นที่เบี้ยเบาในกลุ่มประกันภาคสมัครใจ เหมาะกับรถเก่าที่มูลค่าเหลือน้อย หรือรถคันที่สองที่แทบไม่ได้ใช้ แต่ยังต้องการความคุ้มครองไม่ให้ต้องควักเงินซ่อมรถคู่กรณีเอง
ส่วนชั้น 2 (ไม่มีบวก) คือชั้น 3 ที่เพิ่มรถหายและไฟไหม้เข้ามา แต่ไม่คุ้มครองรถของคุณจากการชน ปัจจุบันมีขายน้อยลง เพราะคนส่วนใหญ่เลือกชั้น 2+ ที่เพิ่มการชนแบบมีคู่กรณีเข้ามาแทน
ทุกชั้นยังมีความคุ้มครองอุบัติเหตุส่วนบุคคล ค่ารักษาพยาบาล และประกันตัวผู้ขับขี่ตามที่แต่ละแผนกำหนด อยากเห็นทุกชั้นของรถคุณเรียงกัน เทียบประกันภัยภาคสมัครใจหลายบริษัท ได้ในหน้าเดียว
เลือกชั้นไหนดี เหมาะกับรถแบบไหน
คำตอบขึ้นอยู่กับสามอย่าง คืออายุและมูลค่าของรถ วิธีใช้งาน และเงินที่คุณพร้อมจ่ายเองถ้าเกิดเหตุ ลองไล่ตามสถานการณ์ด้านล่าง
- รถใหม่ป้ายแดง หรือรถที่ยังผ่อนอยู่ เริ่มพิจารณาจากชั้น 1 เพราะมูลค่ารถสูง ค่าซ่อมแพง และไฟแนนซ์ส่วนใหญ่กำหนดไว้ในสัญญา อ่านเหตุผลเชิงลึกได้ที่ รถใหม่ป้ายแดง รถยังผ่อนอยู่ ทำไมควรทำประกันชั้น 1
- รถอายุราว 5–10 ปี ผ่อนหมดแล้ว มูลค่าลดลง ชั้น 2+ มักเป็นจุดสมดุลระหว่างเบี้ยกับความคุ้มครอง ส่วนถ้ายังขับทุกวันในเมืองที่มีโอกาสเฉี่ยวชนแบบหาคู่กรณีไม่ได้ ชั้น 1 ยังเป็นตัวเลือกที่ควรเทียบเบี้ยดู
- รถอายุมาก ใช้งานน้อย จอดในที่ปลอดภัย ชั้น 3+ ให้ความคุ้มครองรถของคุณเมื่อชนกับรถคันอื่น ในเบี้ยที่เบาลง
- รถเก่ามูลค่าเหลือน้อย หรือรถคันที่สองที่แทบไม่ได้ขับ ชั้น 3 ปิดความเสี่ยงหลักของรถกลุ่มนี้ คือการต้องจ่ายค่าซ่อมรถคู่กรณีเอง
- รถไฟฟ้า (EV) ให้เริ่มจากชั้น 1 และอ่านเงื่อนไขเรื่องแบตเตอรี่ให้ละเอียด เพราะแบตเตอรี่เป็นชิ้นส่วนที่มีมูลค่าสูงและกรมธรรม์แต่ละบริษัทกำหนดเงื่อนไขการชดใช้ไม่เหมือนกัน
ก่อนตัดสินใจ ลองถามตัวเองสามข้อ หนึ่ง ถ้ารถหายหรือเสียหายทั้งคันวันนี้ คุณรับความเสียหายนั้นเองไหวไหม สอง ในหนึ่งปีคุณขับในสภาพที่มีโอกาสเฉี่ยวชนแบบหาคู่กรณีไม่ได้บ่อยแค่ไหน สาม เบี้ยที่ต่างกันระหว่างสองชั้นที่คุณลังเล สมเหตุสมผลกับความคุ้มครองที่ได้เพิ่มหรือไม่ ถ้าตอบครบ ชั้นที่เหมาะกับคุณจะแคบลงเหลือหนึ่งหรือสองตัวเลือก จากนั้นจึงค่อยเลือกบริษัท ซึ่งเราสรุปเกณฑ์ไว้ใน ประกันรถยนต์ ที่ไหนดี 5 เกณฑ์เลือกให้ตรงกับรถคุณ
เบี้ยประกันภาคสมัครใจขึ้นอยู่กับอะไร
เบี้ยประกันภาคสมัครใจไม่ใช่อัตราคงที่แบบ พ.ร.บ. แต่ละบริษัทคำนวณจากความเสี่ยงของรถและผู้ขับขี่ ปัจจัยหลักที่ทำให้เบี้ยสูงหรือต่ำมีดังนี้
- ชั้นความคุ้มครอง ชั้น 1 มีเบี้ยสูงเพราะคุ้มครองครบ ไล่ลงมาเป็นชั้น 2+, 3+ และชั้น 3 ตามลำดับ
- ยี่ห้อ รุ่น และปีรถ รถที่อะไหล่แพง ค่าซ่อมสูง หรือมีสถิติเคลมสูง เบี้ยจะสูงตาม
- ทุนประกัน วงเงินที่บริษัทจ่ายกรณีรถเสียหายทั้งคันหรือรถหาย ยิ่งทุนสูง เบี้ยยิ่งสูง
- ประเภทการซ่อม ซ่อมห้าง (ศูนย์บริการของยี่ห้อรถ) มีเบี้ยสูงขึ้นเมื่อเทียบกับซ่อมอู่ในเครือของบริษัทประกันสำหรับรถรุ่นเดียวกัน
- ค่าเสียหายส่วนแรก ถ้าคุณเลือกรับผิดชอบส่วนแรกเองมากขึ้น เบี้ยจะลดลง
- ประวัติการขับขี่และการเคลม ปีที่ไม่มีเคลมทำให้ได้ส่วนลดประวัติดีเมื่อต่ออายุ ในทางกลับกัน ประวัติเคลมบ่อยทำให้เบี้ยสูงขึ้น
- การระบุชื่อผู้ขับขี่ ระบุชื่อผู้ขับขี่ที่มีอายุและประสบการณ์ตามเกณฑ์ของบริษัท มักช่วยให้เบี้ยลดลง แต่หากคนที่ไม่ได้ระบุชื่อขับแล้วเกิดเหตุ อาจต้องจ่ายค่าเสียหายส่วนแรกเพิ่มตามเงื่อนไขกรมธรรม์
- บริษัทที่เลือก รถคันเดียวกัน ชั้นเดียวกัน แต่ละบริษัทให้เบี้ยไม่เท่ากัน เพราะประเมินความเสี่ยงและต้นทุนต่างกัน
ตัวเลขเบี้ยที่เห็นในโฆษณาจึงมักเป็นเบี้ยเริ่มต้นของรถบางรุ่นในเงื่อนไขเฉพาะ ไม่ใช่เบี้ยของรถคุณ เบี้ยจริงขึ้นอยู่กับข้อมูลรถ ผู้ขับขี่ และเงื่อนไขการรับประกันของแต่ละบริษัท อ่านวิธีเช็คแบบละเอียดได้ที่ เช็คเบี้ยประกันรถยนต์ยังไง เบี้ยคิดจากอะไรบ้าง และถ้าสงสัยว่าทำไมเพื่อนที่ขับรถรุ่นเดียวกันจ่ายไม่เท่าคุณ คำตอบอยู่ใน ทำไมรถรุ่นเดียวกัน เบี้ยประกันต่างกัน เจาะลึก 7 ปัจจัยสำคัญ
3 ขั้นตอนเช็คเบี้ยประกันภาคสมัครใจกับ OOHOO.io
OOHOO.io เป็นนายหน้าประกันภัยออนไลน์ที่ดึงเบี้ยจากหลายบริษัทชั้นนำมาแสดงในที่เดียว คุณเทียบชั้น ทุนประกัน ค่าเสียหายส่วนแรก และเงื่อนไขซ่อมได้เอง โดยไม่ต้องรอเซลส์เพื่อรู้เบี้ย
- ขั้นที่ 1 กรอกข้อมูลรถ เลือกประเภทพลังงาน ยี่ห้อ ปีรถ รุ่น และรุ่นย่อย
- ขั้นที่ 2 เลือกชั้นที่อยากเทียบ เลือกชั้น 1, 2+ หรือ 3+ ได้พร้อมกันหลายชั้น ระบบจะแสดงแผนของแต่ละชั้นเคียงข้างกัน ให้เห็นว่าเบี้ยที่ต่างกันแลกกับความคุ้มครองอะไร
- ขั้นที่ 3 ดูเบี้ยและเลือกแผน เทียบเบี้ย ทุนประกัน ค่าเสียหายส่วนแรก และประเภทการซ่อมจากหลายบริษัทในเงื่อนไขเดียวกัน เลือกแผนที่ตรงกับรถของคุณ ผ่อนเงินสด 0% สูงสุด 10 เดือน ขึ้นอยู่กับแผน
เช็คเบี้ยประกันภาคสมัครใจของรถคุณวันนี้
คุณรู้แล้วว่าประกันภาคสมัครใจคืออะไร ต่างจาก พ.ร.บ. ตรงไหน และชั้นไหนเหมาะกับรถของคุณ ขั้นต่อไปคือเห็นตัวเลขจริง กรอกข้อมูลรถครั้งเดียว ระบบจะแสดงเบี้ยจากหลายบริษัทในหน้าเดียว เทียบทุนประกันคู่กับเบี้ย แล้วเลือกแผนที่ตรงกับรถของคุณ
เช็คเบี้ยประกันภัยภาคสมัครใจออนไลน์ที่ OOHOO.io
OOHOO.io ไม่ใช่บริษัทประกันภัย เบี้ยประกันและเงื่อนไขความคุ้มครองเป็นไปตามที่บริษัทประกันภัยแต่ละแห่งกำหนด ตัวอย่างเบี้ยที่แสดงในระบบเป็นประมาณการ ราคาจริงขึ้นอยู่กับเงื่อนไขการรับประกัน โปรดอ่านรายละเอียดความคุ้มครองและข้อยกเว้นในกรมธรรม์ก่อนตัดสินใจทำประกัน หากมีข้อร้องเรียนเกี่ยวกับการประกันภัย ติดต่อสำนักงาน คปภ.
OOHOO.io โดย บมจ. เอเอสเอ็น โบรกเกอร์ นายหน้าประกันวินาศภัย ใบอนุญาต ว00027/2548
